Bu foruma yazan her üye, forum kurallarını okumuş ve kabul etmiş sayılır. Bu kurallara uyulmadığı takdirde mesajlarınız silinebilir, taşınabilir ve siteden uzaklaştırılabilirsiniz.
Tarih: Prş 04.09.2003 0:05 Mesaj konusu: Acemiye Gitar ve Müzik Dersleri: Müzik Grameri
Herkese selamlar, burada müzikle ilgili bilmediğim bazı şeyleri soracağım. Cevap verenlere de vermeyenlere de şimdiden teşekkür.
1-) 2/2'likle 4/4'lük nota ölçüsü arası ne fark var? İkisinde de bir mezur (measure - ölçü) 4 metronom vuruşunda okunuyor. 2 tane ikilik zaten 4 tane dörtlüğün toplanmasıyla oluşuyor. O zaman fark nerede?
2-) Majör ve minör akorlar nasıl elde ediliyor öğrendim, peki 7'li (dominant) akor nasıl elde ediliyor? Mesela bir notanın major akoru o notanın gamının 1. 3. ve 5. sesleri, minör de ise major akorun 2 sesine bemol geliyor. Peki 7'li ne iş? Bir de 7'li haricinde 6'lı (C6 mesela) var. Ne bileyim C7sus4 var mesela, buradaki sus ne? Bazen de notanın yanında 6 ve 9 yazıyor üstüste. Bunların ne şekilde elde edildiğini yazarsanız eğer büyüğümseniz elinizden küçüğümseniz gözünüzden öperim.
3-) Tune down half-step (low to high: Eb Ab Db Gb Bb Eb) yazdığı zaman 6 no'lu tel mi değil de mi bemol, 5 no'lu tel la değil de la bemol... verecek demek mi oluyor?
4-) Ghost note ne işe yarıyor? Ghost note olunca pena vuruşu yapılıyor mu? Ben hiçbişey duymuyorum ghost note varken ve gördüğüm kadarıyla ghost note'lar note portesinde ölçüyü tamamlamak için kullanılıyor. Peki başka bir işlevi var mı?
5-) Kromatik egzersizde (bildiğim kadarıyla şu 1. perdede vuruş yap 2.'de yap... kalından inceye doğru giden) metronom hızı 100 bpm iken 16'lık notalarla (yani herbir metronom vuruşunda 4 pena vuruşu yapılıyor) bu egzersizi yapmak zor mu? Dakikada 400 vuruş ediyor. Aslında parmakları o kadar hızlı hareket ettirmek zor değil ama serçe parmaktan işaret parmağına geçerken bileği de kaydırdığım için tempoyu bozuyorum galiba. Halbuki bir yerde bu egzersizi yaparken ilk başlarda yavaş başlamak gerektiği bunun içinse 100 bpm'in uygun olduğu yazıyordu.
(Bu maddede derdimi pek iyi anlatamamış olabilirim. Kusura bakmayın.)
6-) Bir de sağ el için parmak etüdü bileniniz varsa ve yazarsa çok iyi olur. Aslında çoğunlukla penayla çalarım ama bazı durumlarda parmak daha kolay oluyor.
Tarih: Prş 04.09.2003 2:15 Mesaj konusu: Re: Acemiye gitar ve müzik dersleri...
Hüseyin gözüm naber yav yoksun ortalarda? Kayseri çok sıcak galiba, gitar çalışırken gölgede sızıp kalmışsındır kesin...
Alıntı:
1-) 2/2'likle 4/4'lük nota ölçüsü arası ne fark var? İkisinde de bir mezur (measure - ölçü) 4 metronom vuruşunda okunuyor. 2 tane ikilik zaten 4 tane dörtlüğün toplanmasıyla oluşuyor. O zaman fark nerede?
Cevabını kendin vermişsin. 4/4'lükte dört vuruşta bir mezur olur, 2/2'likte iki vuruşta bir mezur olur. Zira metronomda illâ dörtlükleri vuracaksın diye bir kayıt yok. Her bir metronom vuruşunu sekizlik alırsan ona göre yavaş çalarsın, ikilik alırsan da ona göre hızlı çalarsın.
Alıntı:
2-) Majör ve minör akorlar nasıl elde ediliyor öğrendim, peki 7'li (dominant) akor nasıl elde ediliyor? Mesela bir notanın major akoru o notanın gamının 1. 3. ve 5. sesleri, minör de ise major akorun 2 sesine bemol geliyor. Peki 7'li ne iş? Bir de 7'li haricinde 6'lı (C6 mesela) var. Ne bileyim C7sus4 var mesela, buradaki sus ne? Bazen de notanın yanında 6 ve 9 yazıyor üstüste. Bunların ne şekilde elde edildiğini yazarsanız eğer büyüğümseniz elinizden küçüğümseniz gözünüzden öperim.
7'li akor adını aldığı notanın gamının 1, 3, 5 ve 7. notalarının bir araya gelmesi ile oluşur.
İki tip 7'li vardır: Dominant 7'li (7) ve Majör 7'li (maj7).
Eğer kök sesten 10 yarım ses ileri gidersen (ya da bir tam ses geri gidersen) Dominant 7'liyi bulursun.
Eğer kök sesten 11 yarım ses ileri gidersen (ya da bir yarım ses geri gidersen) Majör 7'liyi bulursun.
Dolayısı ile Do majörden örnek verirsek (C):
C akoru = C, E, G
C7 = C, E, G, Bb
Cmaj7 = C, E, G, B
Do minörden örnek verirsek:
Cm akoru = C, Eb, G
Cm7 = C, Eb, G, Bb
Cm maj7 = C, Eb, G, B
6'lı da aynı şekilde akora ismini veren notadan 9 yarım ses ileri gidersen bulacağın notadır. Mesela Do'nun 6'lısı La'dır.
Dolayısı ile:
C6 = C, E, G, A
Cm6 = C, Eb, G, A
Sus kelimesi ingilizce "suspended" kelimesinin kısaltılmışıdır, "muallakta" anlamına gelir.
Mesela eğer sus4 (suspended 4th) akoru basarsan akorun içinde kök sesin üçlüsünün yerine dörtlüsünü basarsın.
Örnek verilirse:
Csus4 = C, F, G
Akora "suspended" ya da "muallakta" denmesinin sebebi de şudur: Bir akorun majör mü yoksa minör mü olduğunu kök sesin üçlüsünün pozisyonu belirler. Eğer çalınan nota kök sesin naturel üçlüsü ise akor majör tınlar, bemol üçlüsü ise minör tınlar. Oysa suspended akorda üçlünün yerine basılan nota diyez üçlüdür, dolayısı ile akorun majör mü yoksa minör mü olduğuna karar verecek nota yoktur. Dolayısı ile o akor da "muallakta (suspended)" olarak tanımlanır.
9'lu akor da benzer şekilde oluşur, ancak bir farkla: katlayanı 7'linin üzerine çıkan akorlar dört değil de beş sesten oluşurlar ve içlerine dominant 7'liyi de alırlar. Dolayısı ile:
C9 = C, E, G, Bb, D
Cm9 = C, Eb, G, Bb, D
Eğer 9'lu akorun 7'lisi majör ise o zaman akor maj9 ismini alır.
Eğer akorda 9'lu var ama 3'lü yoksa o zaman akor sus2 olarak adlandırılır, zira yine akorun majör mü minör mü olduğunu belirleyen 3'lü ortadan kalkar, yerine sadece 9'lu (yani 2'li) nota çalındığı için akor muallakta 2'li (suspended 2nd) olur.
Bunların dışında burada sormadığın ama karşına çıkacak iki akor tipi daha vardır: dim (diminished) ve aug (augmented)
Diminished akor (Türkçeye Fransızcadan Diminüye diye geçmiştir, kısılmış akor olarak tercüme edilebilir) bir minör akorun beşlisinin bemole çekilmiş halidir.
Augmented akor (Türkçeye Fransızcadan Ögmente diye geçmiştir, açılmış akor olarak tercüme edilebilir) bir majör akorun beşlisinin diyeze çekilmiş halidir.
Şöyle ki:
Majör bir akorda 1'li ile 3'lü arasında 2 tam ses (4 yarım ses), 3'lü ile 5'li arasında ise 1,5 ses (3 yarım ses) aralık vardır.
Augmented (aug) akorda hem 1'li ile 3'lü arasında hem de 3'lü ile 5'li arasında 2 ses (4 yarım ses) aralık vardır.
Örnek:
C akoru = C, E, G
Caug = C, E, G#
Minör bir akorda 1'li ile 3'lü arasında 1,5 tam ses (3 yarım ses), 3'lü ile 5'li arasında ise 2 tam ses (4 yarım ses) aralık vardır.
Diminished (dim) akorda hem 1'li ile 3'lü arasında hem de 3'lü ile 5'li arasında 1,5 ses (3 yarım ses) aralık vardır.
Örnek:
Cm akoru = C, Eb, G
Cdim = C, Eb, Gb
Alıntı:
3-) Tune down half-step (low to high: Eb Ab Db Gb Bb Eb) yazdığı zaman 6 no'lu tel mi değil de mi bemol, 5 no'lu tel la değil de la bemol... verecek demek mi oluyor?
Aynen öyle. Bütün telleri yarım ses pes akortlayacaksın demektir. Özellikle akustik gitarda çok güzel bir netice verir. Eddie Van Halen bütün gitarlarını 6.tel Eb düzenine göre akortlardı (senin verdiğin dizi gibi).
Metal gitarcıları arasında dolu dolu dip sesler power-chord'lar alabilmek için akordun çok daha aşağı çekildiği çok yaygın bir vâkıadır. Meselâ Black Sabbath gitaristi Tommy Iommi işi daha da abartıp gitarı C'ya tonlar (Onun sebebini de "hem alt sesler iyi oluyor, hem de zamanında Ozzy'nin sesine daha uygun geliyordu öyle yaptık, sonra bozmadık bir daha biz de öyle kaldı" şeklinde açıkladığını da bir röportajında okumuştum. Hatta Ozzy solo çalışmaya başladığı zaman bile yeni gitaristleri gitarlarını C'ya göre tonlamışlardır).
Alıntı:
4-) Ghost note ne işe yarıyor? Ghost note olunca pena vuruşu yapılıyor mu? Ben hiçbişey duymuyorum ghost note varken ve gördüğüm kadarıyla ghost note'lar note portesinde ölçüyü tamamlamak için kullanılıyor. Peki başka bir işlevi var mı?
Ghost note (hayalet nota) adından da anlaşılacağı gibi varlığıyla yokluğu belli olmayacak şekilde çok hafifçe çalınıp geçilen, üzerine vurgu yapılmayan notadır. Çalımı ve melodiyi lezzetli hale getirmek için yapılan küçük parmak numaralarını ifade etmek için kullanılır. Sol el parmağınla ya da penayla hafifçe dokunup geçersin, fazla vurgu yapmazsın.
Alıntı:
5-) Kromatik egzersizde (bildiğim kadarıyla şu 1. perdede vuruş yap 2.'de yap... kalından inceye doğru giden) metronom hızı 100 bpm iken 16'lık notalarla (yani herbir metronom vuruşunda 4 pena vuruşu yapılıyor) bu egzersizi yapmak zor mu? Dakikada 400 vuruş ediyor. Aslında parmakları o kadar hızlı hareket ettirmek zor değil ama serçe parmaktan işaret parmağına geçerken bileği de kaydırdığım için tempoyu bozuyorum galiba. Halbuki bir yerde bu egzersizi yaparken ilk başlarda yavaş başlamak gerektiği bunun içinse 100 bpm'in uygun olduğu yazıyordu.
(Bu maddede derdimi pek iyi anlatamamış olabilirim. Kusura bakmayın.)
Normalde kromatik egzersiz yaparken elinin kaymaması lazım. Eğer elini kaydırmak zorunda kalıyorsan sol el pozisyonunda bir sakatlık var demektir. Standart akortlu bir gitarda perdeler her beş perdede bir bir alttakini yakalar, yani en kalın telde beşinci perdeye basarsan çıkan ses bir altındakinin boşta verdiği notayı verir (G ve B hariç, orada 5 yarım ses 4'e iner). Dolayısı ile eğer sen her bir parmağını sadece bir perdede yukarı aşağı hareket edecek şekilde kilitlersen her bir telde dörtlü kromatik etüdü yukarı aşağı yaparsın. Sonra bir perde kaydırırsın parmakları, yine aynen devam.
Eğer tam kromatik etüd yapmak istiyorsan orada yine bütün parmaklarını dört perdeye kilitle, sadece baş parmağını kendisinden bir önceki perdeye de bas, sonra kendi perdesine bas, aynı şekilde serçe parmağını da önce kendi perdesine bas, sonra bir sonraki perdeye kaydır, bir alt tele geçtiğinde bütün parmakların yine yerine gelsin (ki zaten orta ve yüzük parmağının perde pozisyonları hiç değişmemiş oluyor).
Hız konusunda ise, metodda yazanı ilk denemede yapmak gibi bir sorumluluk altında değilsin. Eğer diyorsan ki "yetişemiyorum", o zaman hızı düşür öyle çalış, sonra hızı yavaş yavaş yükselt zamanla. Metodda belirtilen hızda hatasız yapmaya başladığın anda bir sonraki sayfaya geçersin.
Zaten hızlı çalmak önemli değil yavaş ve doğru çalabilmek önemlidir. Zira hızlı çalarken zamanlama hatalarını yedirirsin, belli olmaz. Ama aynı cümleyi yarı zamanda çalmaya kalktığın zaman bütün zamanlama hataların ortaya çıkar. O yüzden ağır metronomda sallanmadan çalabilmek süratli çalabilmekten daha fazla emek ve meleke ister.
Umarım anlatabildim.
Alıntı:
6-) Bir de sağ el için parmak etüdü bileniniz varsa ve yazarsa çok iyi olur. Aslında çoğunlukla penayla çalarım ama bazı durumlarda parmak daha kolay oluyor.
Üşenme
Sağ el parmak etüdleri var ama o bambaşka bir tekniktir, bence penayla belli bir seviyeye gelene kadar onu karıştırma derim. Yoksa pena tekniğin geriler.
En son Mahcem tarafından Prş 04.09.2003 22:37 tarihinde değiştirildi, toplamda 6 kere değiştirildi
Beceriksizliğin bu kadarı, Genel başlığı altında açacağım forumu Müzik yapımı ve teknolojisi başlığında açmışım, o yüzden herkesten özür. Aslında Genel'e açacaktım ama aynı anda iki pencerede birden hem Genel başlığını hem de Müzik yapımı ve teknolojisi başlığını kurcalayınca yanlışlık olmuş galiba. İsterseniz Genel'e taşıyın bu forumu.
Haa bu arada Mahcem abi ben galiba kromatik egzersiz denilen şeyi yanlış biliyorum. Benim anlatmak istediğim egzersiz ilkin 6. telde 1. parmak 1. perde, 2. parmak 2. perde, 3. parmak 3. perde, 4. parmak 4. perde, 1. parmak 5. perde, 2. parmak 6. perde,... bu şekilde aynı tel üstünde bastan tize doğru gidiyorsun, sonra 5. telde aynı şeyi yapıyorsun, sonra 4. 3. 2. 1. tellerde. Pena vuruşları sürekli aşağı-yukarı. Eğer kromatik egzersiz bu değilse ki galiba bu değil, nedir? Onu da yapayım. Bir de ısınmadan önce egzersiz ne kadar sürmeli? Aslında tabii ki buna en uygun cevap ısınana kadar olacak herhalde, yine de tavsiye edeceğiniz bir süre varsa onu da uygulayabilirim.
Şimdi soracağım soruyu eğer isterseniz yeni bir forum başlığı altında da açabiliriz. Merak ettiğim şey elektrogitarda ses nasıl oluşuyor? Manyetolar tellerdeki titreşimin mi devamlılığını sağlıyor? Yoksa direk olarak ses dalgalarına mı etki ediyor? (Gerçi böyle bişey galiba imkansız.) Nedir bu işin özü? Örneğin humbuckerlarda humlama, gürültü daha az oluyormuş galiba ancak onlar da tiz sesleri yeterince iyi veremiyormuş. Galiba biraz fazla kurcaladım bu konuyu, bir de bu forum başlığıyla da pek alakası yok.
Bir yerde Eric Clapton için gitar ayarı 1/8 yazıyordu, bu ne demek?
Mahcem abi havalar bikaç güne kadar çok sıcaktı, yani dediğin gibi sızabilirdim bile ama son iki gündür kışı yaşıyoruz Kayseri'de resmen. Hele dün t-shirt'le çıktım dışarı meğer hava buz gibiymiş, bağırsaklarımdaki katıma kadar dondum. Şimdi burnumu çeke çeke yazıyorum bu yazıyı. Hepinize arkadaş tavsiyesi mevsimin yaz olduğuna aldanmayın, eğer hava soğuksa kürk bile giyin icabında.
2-) Majör ve minör akorlar nasıl elde ediliyor öğrendim, peki 7'li (dominant) akor nasıl elde ediliyor? Mesela bir notanın major akoru o notanın gamının 1. 3. ve 5. sesleri, minör de ise major akorun 2 sesine bemol geliyor. Peki 7'li ne iş? Bir de 7'li haricinde 6'lı (C6 mesela) var. Ne bileyim C7sus4 var mesela, buradaki sus ne? Bazen de notanın yanında 6 ve 9 yazıyor üstüste. Bunların ne şekilde elde edildiğini yazarsanız eğer büyüğümseniz elinizden küçüğümseniz gözünüzden öperim.
Sevgili Hüseyin,
Mahcem konuya pratik yaklaşıp güzel güzel açıkladığı için, teoriye girip kafa karıştırmak bana düşüyor
Bir akorun kökünü oluşturan notaya 1 deyip oradan itibaren saymaya başlıyoruz. Yani örneğin kök notamız do (frenkçede C) ise:
Batı armonisinin temelini olusturan tertian veya tertiary (üçlü) denen bir sistemin varliği nedeniyle (bunun geçmişi Pisagor'a dayanıyor, ama o başka bir yazının konusu) akorlar kök notasından başlayıp üçer üçer atlayarak elde edecegin notalarla oluşturuluyor. Yani kök (1) ile başlıyorsun, sonra üzerine 3 geliyor, sonra 5 geliyor. Kök, 3 ve 5'ten oluşan temel akorlara triad deniyor, yani üç notadan oluşan akor.
Bunların da Mahcem'in yukarıda gayet güzel açıkladığı gibi dört çeşidi var: majör, minör, augmented, diminished, kıymalı ve peynirli.
İnsanlık uzun süre bu triad denen akorlarla idare etmiş. 19. yuzyılın ortalarına kadar yazılmış eserlerde pek bunun dışında birşey bulamazsın. Ancak piyano dersi alan bir ufaklıkla aynı ortamı paylaşan herkesin kısa sürede farkedecegi gibi, bütün gün majör-minörden başka şey duymamak insanın kulağını, beynini, müzik zevkini ve yaşama sevincini dumura uğratan talihsiz bir durumdur. Bu nedenle 19. yy sonlarında daha zengin sesler aranmaya baslanmış ve triad'lerin üzerine o ses dizisinden yeni sesler eklenmeye başlanmıştır.
İlk akla gelecek nota 7'dir (üçlü silsileyi korumak açısından). Gerçekten de üçlü bir akora 7'liyi ekleyerek sese inanılmaz zenginlik kazandırabilirsin.
Ama orada durmaya ne gerek var? Yine 3'lü silsileyi koruyarak akorun üzerine 9, 11 ve 13'ü de eklemek mümkündür. Bunlara tension denır. Türkçesini bilen varsa yazsın lütfen, ben de öğrenmiş olayım.
Tension'ları yemeğin baharatı gibi düşünebilirsin. Uygun miktarda kullanıldığında lezzet verir. Caz rock'a göre çok daha fazla baharatlı bir yemektir.
Fakat öyle her akora her tension eklenmez. Eklenir de genel kabul görmüş bir yolu yordamı vardır işin. Majör akorlara 9, minör akorlara 9 ve 11 rahatlıkla ekleyebilirsin. Dominant akorlara 9 ve 13 iyi gider. Jimi Hendrix diyarına girmek istersen bunları da biraz değistirip #9 veya b9 ile b13 gibi karışımlara da girebilirsin. Örneğin:
C7#9b13 (Jimi'nin çok kullandığı bir akor) şu notalardan oluşur:
Aslan muavin, sen de olmasan Anadolu'nun taşlı yollarında kaybolacaz valla. Motor derslerini bayağı iyi ezberlemişsin yav, her geçen gün biraz daha etkilemekte beni senin şu metodikliğin.
Hoca şu kitabı da biz seninle kafa kafaya verip beraber yazacaz gibi görünüyor. Bakalım ne zaman... _________________ Bana mesajımın altındaki www butonundan ulaşabilirsiniz.Teşekkürler.
18 günlük aranızdan sonra tekrar karşınızdayım, nasıl değişmiş miyim görmeyeli? Bu arada gamları akorları filan öğrenmekteyim, daha doğrusu işin temelini, sizin verdiğiniz şeyleri öğrendim. Peki şimdi şöyle bir soru sorayım: bir şarkının gamını nasıl anlarız? Makamla gam aynı şey mi? Hani Kürdili Hicazkar filan derler ya. Ya da J.S. Bach'ın sol menüet'i diyorlar. Bunun sol majör olduğunu nasıl anlarız.
Makamla gam ayni seydir denebilir. Daha dogrusu ayni sey olmamakla beraber ayni islevi goruyorlar. Turk muziginde bir oktavda cok daha fazla nota yeraldigi icin makamlar Bati muziginin gamlarina gore cok daha karmasiktir.
Bir parcanin "Karar notasi" denen bir "agirlik merkezi" vardir, sanki beste surekli o notaya dogru gitmeye calisiyormus gibidir. Iste o notayi ve parcada kullanilan ses dizisini yanyana getirdigin zaman parcanin gamini elde etmis olursun, yani kullanilan ses dizisi minorse ve tum notalar sol'e gitmek istiyorsa sarkinin gami sol minor'dur. Cogu klasik muzik parcasi bu karar notasini abartili bicimde vurgulayarak sonuclanir, hani en sonda "ta-taaaaa" diye kafana vurduklari nota ayni zamanda parcanin karar notasidir.
Cagdas armonide karar notasi pek o kadar belirgin kullanilmaz, hele caz'da veya cagdas senfonik muzikte soyle bir ima eder gecersin karar notasini, hatta non-functional harmony denen bir alan vardir ki esamesi okunmaz karar notasinin.
Bak yine kafani karistiracak birseyler buldum dimi Huseyin
Her şarkı tek gam üzerinden yazılmayabilir. O yüzden "bu şarkının gamı ne" diye sormaktan öte "şarkının bu bölümünün gamı ne" diye sormak daha mantıklı olur.
Benim de bir sorum olacak melodik ve harmonik minor ve türevleri hakkında az bilgim var. Yardım edin n'olur... _________________ Satılık Ibanez RGT42, Seymour Duncan SH4http://www.turkrock.com/post1478716.html#1478716
Makamla gam ayni seydir denebilir. Daha dogrusu ayni sey olmamakla beraber ayni islevi goruyorlar.
...ifadesini şöyle açalım: Türk Müziğindeki makâmlar Batı müziğindeki gamlar gibi sadece nota aralıklarına dayanmaz, aynı zamanda hangi notalarda gezindiğinize de bakar. Aynı nota aralıklarını kullandıkları halde farklı diziler üzerinde gezindikleri için ayrı makâmlar olarak tanımlanan birçok makâm vardır.
Bu Batılı müzik kafasıyla yaklaşıldığında pek anlaması mümkün olmayan bir mantalite. Zaten o yüzden Batılı müzisyenlerin kafası Türk müziğine gelince pek basmaz, ne kadar deneseler çıkardıkları müzik köşeli olur, bize çok doğal gelen bazı detayları bir türlü göremezler, duyamazlar ya da hissedemezler.
Türk Müziğinin gramerini anlatan çok güzel bir kitap vardı, abim çok seneler evvel almıştı, var bir 15-20 senesi, hâlâ basılır mı bilmiyorum, ismi "Türk Mûsikîsi" miydi neydi, sarı kaplı birşey, abimin evde olması lâzım, yarın bakar gelir buraya yazarım, gider bir tane alırsın eğer piyasada satılıyorsa. Her Türk müzisyenin alıp okuması gereken bir kitap bana göre.
Her şarkı tek gam üzerinden yazılmayabilir. O yüzden "bu şarkının gamı ne" diye sormaktan öte "şarkının bu bölümünün gamı ne" diye sormak daha mantıklı olur.
Kesinlikle katiliyorum.
Alıntı:
Benim de bir sorum olacak melodik ve harmonik minor ve türevleri hakkında az bilgim var. Yardım edin n'olur...
Bunlar esasen "naturel minor" (natural minor veya pure minor) denen gamdan turuyor. Once onu bir yazalim. Do'dan baslarsak:
do-re-mi bemol-fa-sol-la bemol-si bemol
veya
C-D-Eb-F-G-Ab-Bb
Bu da aslinda major gam'dan tureyen bir gamdir; mi bemol major gamini do'dan baslayarak calarsan bunu elde edersin. Cunku mi bemol major gami sudur:
Eb-F-G-Ab-Bb-C-D
Dogru terminolojiyi kullanacak olursak, mi bemol major ile do naturel minor paralel gamlardir.
E tabi sirf major gamdan turedi diye insanlik bu naturel minor denen naneyi bagrina basmamis. Gercekten de pek heyecan verici bir ses dizisi oldugu soylenemez. Buna biraz atraksiyon vermek icin 6 ve 7. notalari naturel hale getirmisler, yani:
do-re-mi bemol-fa-sol-la-si
veya
C-D-Eb-F-G-A-B
Bu kulaga daha melodik geldigi icin (surpriz!) adi melodik minor olmus.
Fakat bu melodik minor eski yuzyillar icin cok onem tasiyan bir sorunu da beraberinde getiriyor: eger iki nota arasindaki aralik eksilmis besli (diminished fifth veya tritone) ise, gecmis yuzyillarda bu iki notayi birarada kullanmaktan deli gibi kaciniliyormus. Bunun nedeni bu araligin icinde bir cekisme veya gerginlik olmasi. Ozellikle barok donemde buna "music diabolicum" (seytanin muzigi) deniyormus (ornegin do ile fa diyezi ayni anda calmak gibi).
Tabi bu ses bugun bize cok normal geliyor, cunku blues bu ses araligini bol bol kullanir, biz de blues ve turevlerini bol bol dinledigimiz icin kulagimiz alisiktir. Ama ta 1960'lara kadar neden bazi insanlarin blues icin "seytanin muzigi" dediklerine akademik bir aciklama isterseniz iste burada okudunuz
Yukaridaki melodik minor konusuna donersek, gamin 3 ve 6. notalari (mi bemol ve la) arasinda baba gibi bir diminished 5 oldugu icin bu gamdan turetilen seslerin birarada kullanilamayacagina -yani armonik olarak ise yaramayacagina- karar verilip gamin altinci sesi bir perde kalinlastirilmis. Dolayisiyla do armonik minor:
do-re-mi bemol-fa-sol-la bemol-si
veya
C-D-Eb-F-G-Ab-B
Tabi bunun da sesi kulaga cok "arabesk" geldigi icin hicbir zaman melodik olarak kullanilmamis (klasik bati muziginde). Hep armonide kalmis.
Ha bir de kimi yerde jazz minor lafini gorursun, o da kalindan inceye giderken melodik minor, geri donerken naturel minor kullanan karma bir gamdir. Fakat neden oyle isimlendirildigini bilmiyorum cunku cazci milleti minor akor gordu mu dorian modundan pek sasmaz.
Tüm saatler GMT + 3 Saat Sayfa 1, 2, 3 ... 19, 20, 21Sonraki
1. sayfa (Toplam 21 sayfa)
Bu forumda yeni konular açamazsınız Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı değiştiremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı silemezsiniz Bu forumdaki anketlerde oy kullanamazsınız